بازگشت به صفحه کامل

گزارشي از تدارك رسانه‌ملي براي پوشش راه پيمايي عظيم اربعين حسيني

فرهنگ پياده‌روي اربعين حسيني سبب مي‌شود تا مردم با معارف حسيني (ع) آشنا شوند. رسانه ملي نيز با ظرفيت بالايي كه دارد، مي‌كوشد با انعكاس و پوشش خبري و تصويري اين رخداد، سهمي در اين مسئوليت ايفا كند.

به گزارش کمیته اطلاع رسانی و مستندسازی ستاد اربعین، اين روزها شاهد حضور ميليون‌ها نفر زائري هستيم كه تمام تلاششان را مي‌كنند تا با پاي پياده، خود را به كربلا برسانند. اين فرهنگ راه پيمايي اربعين حسيني در ابتدا از ايران شروع شد، اما بر اساس گزارش‌هاي دريافتي مشخص شده كه زوّار ديگري از ساير كشورها و حتي مذاهب ديگر نيز خود را تا اربعين به حرم مطهر سيدالشهدا (ع) مي‌رسانند تا به مقام شامخ اين امام شهيدان اداي احترام كنند. اگر به اين اجتماع عظيم توجه كنيم، به اين پرسش مي‌رسيم كه چه شد در سال گذشته و امسال ميليون‌ها انسان از ايران و ساير كشورها، با زبان‌ها و نژاد‌هاي مختلف خود را براي اربعين حسيني به كربلا مي‌رسانند؟ واقعيت اين است كه اين حركت ميليوني متأثر از فضاي متشنجي است كه هم‌اكنون دنيا را فرا گرفته‌ است. دنيايي كه تبعيض، ظلم و فساد و خشونت آن را در تاريكي فرو برده و در اين ميان، آزادگي و عدالت‌طلبي خاندان رسالت همانند گوهري با ارزش بيش‌تر و بيش‌تر مي‌درخشد و دنياي فرو رفته در تاريكي ما را روشن مي‌كند. مردم با حضور ميليوني خود در كربلاي معلّا آن هم در روز اربعين اين پيام را به دنيا مي‌رسانند كه به اهداف و آرمان‌هاي نهضت حسيني(ع) وفادارند، زيرا حسين(ع) را الگوي آزادي و آزادگي مي‌دانند. زائران حسيني مي‌خواهند بگويند كه اسلام اصيل محمدي آن چيز را كه داعش يا ساير گروه‌هاي تكفيري _ تروريستي تبليغش مي‌كنند، نيست و واقعيت دين اسلام را مي‌توان در سيره عملي امام حسين(ع) جست‌ و جو كرد.

 فلسفه راه پيمايي براي زيارت بقاع متبركه سابقه‌اي تاريخي دارد، زيرا حتي امام حسن (ع) وقتي مي‌خواستند به مكه مشرف شوند با وجود مركب، پياده از مدينه به سمت مكه حركت مي‌كردند. چرايي اين عمل را مي‌توان در ادب و احترام نهفته در دل اين كار جست‌ و‌ جو كرد، زيرا اين پياده‌روي به‌ معني عرض ادب و ارادت ويژه است كه طبيعتاً بركات خاص خودش را دارد و دعا و راز و نياز و دريافت معارف بيش‌تر را مي‌توان از آثار و بركات آن دانست. فرهنگ پياده‌روي اربعين حسيني سبب مي‌شود تا مردم با معارف حسيني(ع) آشنا شوند و اين آيين انسجام‌بخش عدالت‌خواهي، وجهه ملي پيدا مي‌كند و در مرحله بعد شكل و شمايلي منطقه‌‌اي و در نهايت صورتي جهاني به خود مي‌گيرد، لذا اين راه پيمايي عظيم، باشكوه و معنوي فرصت مناسبي است تا جهانيان با عمق و ريشه‌دار بودن اعتقادات و باورهاي قدسي مردم آشنا شوند و ظرفيت بالايي براي رسانه ملي تا با انعكاس و پوشش خبري و تصويري اين رخداد بزرگ معنوي، تصوير حقيقي مردم مؤمن و معتقد ما را به سراسر جهان مخابره كنند. از اين رو، ستاد عالي اربعين حسيني متشكل از چندين نهاد و سازمان كشور با تشكيل كميته‌هاي مختلف، عزم خود را جزم كرده‌اند تا همچون سال بيش و حتي بهتر از سال گذشته به مديريت اين ظرفيت عظيم معنوي بپردازند. رسانه ملي به‌عنوان مسئول كميته اطلاع‌رساني و مستندسازي، بخش مهمي از اين مسئوليت را بر عهده دارد. سيد داود موسوي، دبير كميته اطلاع‌رساني و مستندسازي اين ستاد، در اين باره مي‌گويد:

 **تبديل راه پيمايي به فرهنگ عاشورايي

 مجموعه ستاد عالي اربعين، متشكل از كارگروهاي سيزده‌گانه است كه كارگروه اطلاع رساني و مستندسازي آن بر عهده سازمان صدا‌و‌سيماست. جناب آقاي دكتر عسكري رئيس سازمان، حجت‌الاسلام موسوي‌مقدم را به‌عنوان رئيس كميته اطلاع‌رساني و مستند‌سازي منصوب كرده و وزير كشور هم در حكمي، ايشان را براي اين كار برگزيده‌ است. چند سالي است كه اين حركت باشكوه در كشور ما آغاز شده، نظم و هويت ويژه‌اي به خود گرفته و در حال تبديل به يك فرهنگ و سنت عاشورايي است. در سال گذشته، صدا‌ و‌ سيما اقدامات مؤثري در كميته اطلاع‌رساني راه پيمايي اربعين داشته كه از شاخص‌ترين آن‌ها مي‌توان به راه‌اندازي راديو اربعين اشاره كرد. امسال نيز سازمان با برگزاري بيش از 10 جلسه در معاونت‌هاي سيما، صدا، برون‌مرزي و خبر و همچنين بهره‌گيري از تمام ظرفيت‌ها و امكانات رسانه‌ملي در بخش‌هاي مختلف، تلاش خواهد كرد مسئوليت اطلاع‌رساني اين حركت عظيم را به بهترين نحوه و بهتر از سال‌هاي گذشته به انجام برساند. تلاش ما اين خواهد بود كه فرآيند اطلاع‌رساني با گستردگي و سرعت بيش‌تري صورت بگيرد لذا رسانه ملي تلاش خواهد كرد با استفاده حداكثري از تمام ظرفيت‌هاي رسانه‌اي خود، هم در ستاد مركزي در تهران و هم در پايگاه‌هاي مراكز استان‌ها،‌ راه پيمايي عظيم اربعين حسيني را به تصوير بكشد.

 **محورهاي راه پيمايي و پايگاه‌هاي خبري

 طبيعتاً با توجه به وسعت جغرافيايي و انساني اين رخداد، صدا‌و‌سيما بايد بتواند با حضور گسترده در ميدان مرزهاي زميني عبور كاروان اربعين از لحظات ماندگار اين حركت پرخروش تصوير بگيرد و عظمت آن را به نمايش بگذارد. موسوي در اين‌باره مي‌گويد: راه پيمايي عظيم اربعين از سه محور مرزي مهران، شلمچه، و چذابه صورت مي‌گيرد و ما در هر سه حوزه مرزي پايگاه و قرارگاه رسانه ملي را براي پوشش خبري و تصويري اين حركت راه‌اندازي كرديم. از اقدامات خوب كميته اطلاع‌رساني اين است كه بخش فني پوشش راديو اربعين را امسال در داخل مرز عراق با اعزام گروه‌هاي فني و نصب فرستنده‌هاي قوي، تقويت خواهيم كرد. ما به غير از  اينكه ميزبان زائران داخلي كه هم‌وطنان عزيز خودمان هستند، زائراني از كشورهاي مثل پاكستان، افغانستان، جمهوري آذربايجان و تركيه داريم كه از داخل مرزهاي كشور ما به عراق مي‌روند، لذا كميته اطلاع‌رساني با اتحاديه راديو و تلويزيوهاي كشورهاي اسلامي تقسيم وظايف كرده تا مسئوليت زائران داخل كشور به عهده رسانه ملي باشد و مسئوليت زائران داخل كشور عراق را اين اتحاديه به عهده بگيرد. امسال بيش از 40 دستگاه  sng وظيفه، ارسال تصاوير زنده را از كشور عراق برعهده خواهند داشت. ما در مسير نجف تا كربلا ايستگاه‌هايي را براي خبرنگاران و پوشش اطلاع‌رساني در نظر گرفته‌ايم. همچنين در داخل كربلا نيز استوديو‌هاي سيار و ثابتي در نظر گرفته شده‌است تا به نحو احسن به پوشش اين برنامه بپردازند. امسال براي اينكه اين ظرفيت رسانه‌اي را در اختيار ساير كشورهاي اسلامي قرار دهيم، هماهنگي‌هايي با اتحاديه راديو‌ و تلويزيون‌هاي اسلامي انجام داديم تا با سهيم شدن آن‌ها در اين حركت، شاهد بازتاب جهاني راه پيمايي اربعين حسيني باشيم.

 واقعيت اين است كه اين ستاد از كميته‌ها و بخش‌هاي مختلفي تشكيل شده تا هر كدام گوشه‌اي از كار را بگيرند و مراسم امسال با نظم و شكوه بيش‌تري برگزار شود. به گفته موسوي، در اين كميته، كارگروه‌هايي متشكل از معاونت‌هاي مختلف سيما، صدا،برون مرزي و معاونت خبر هستند و معاونت فني، بسيج و روابط عمومي نيز اين كميته را همراهي مي كنند. روابط عمومي سازمان مسئوليت سايت اربعين رسانه‌ملي را بر عهده دارد. خارج از سازمان هم نهادهايي مثل وزارت ارشاد را مسئول كميته سايت‌ها و خبرگزاري‌ها، وزارت ارتباطات را مسئول اپراتورها، وزارت اطلاعات و نيروي انتظامي را در بخش پوشش امنيتي و كمك به فرآيند اطلاع رساني كرده‌ايم و در حوزه معاونت سياسي سازمان نيز مسئوليت محتواي اطلاع‌رساني بر عهده اين معاونت قرار داده شده است.

 **اني احامي ابداً عن ديني

 مراسم راه پيمايي عظيم اربعين حسيني هر ساله براي خود شعاري انتخاب مي‌كند كه به‌عنوان نماد و پرچم اين حركت عظيم، پيام و فلسفه اين حركت را به نمايش مي‌گذارد. موسوي درباره شعار امسال مي‌گويد: شعار اربعين امسال «اني احامي ابداً عن ديني» است و اين شعار سرلوحه كار رسانه ملي براي پوشش برنامه‌هاي اربعين خواهد بود. در واقع فرآيند اطلاع‌رساني بر پايه تبيين قيام عاشوراي حسيني بنا شده است.

 او در ارتباط با فعاليت‌هاي استاني اين كميته نيز مي‌گويد‌: امسال با كمك همكاران در معاونت فني سازمان بيش از 27 استان كشور راديو اربعين را دريافت مي‌كنند كه فركانس‌هاي آن اعلام شده‌است. همچنين در كمينه اطلاع‌رساني و مستندسازي، همكاري تنگاتنگي با كميته فرهنگي داريم كه مسئوليت آن به عهده بعثه مقام معظم رهبري است. سازمان فرهنگي – هنري اوج كه سال گذشته نيز همكاري‌هاي خوبي با ما داشت، امسال نيز در كنار ما خواهد بود و از ظرفيت توليدات اين مجموعه استفاده خواهيم كرد؛ از جمله از ايموفيشن‌ها و انيميشن‌هاي جذابي كه در زمينه اطلاع‌رساني اربعين حسيني توليد كرده‌اند. البته بعد از تاسوعا و عاشوراي حسيني فرآيند اطلاع‌رساني اربعين سرعت بيش‌تري به خود خواهد گرفت و در اين زمينه از ظرفيت رسانه‌اي همه حوزه‌هاي سازمان صدا‌ و‌ سيما بهره خواهيم برد.

 **رسانه‌هاي اربعيني

 قطعاً مسئوليت صدا‌و‌سيما در اين كميته، مسئوليت سنگيني است و اطلاع‌رساني درباره اين راه پيمايي باشكوه و پر از پيام نه‌ فقط در داخل مرزهاي ايران كه خارج از مرزها و براي جهانيان نيز ديدني و شنيدني است. موسوي درباره انعكاس اخبار مربوط به راه پيمايي اربعين براي مخاطبان جهاني مي‌گويد‌: معاونت برون مرزي در شبكه‌هاي العالم، الكوثر و سحر، راه پيمايي اربعين را پخش خواهد كرد و حتي نيروهايي هم اعزام مي‌شوند تا از طريق sng هايي كه در آنجا مستقر است، گزارش اختصاصي تهيه كنند. ما يك كنداكتور متمركز در اين خصوص تهيه كرده ايم تا دچار هم‌پوشاني و هم‌زماني نشويم و بتوانيم از ظرفيت همه شبكه‌ها براي اين اتفاق استفاده كنيم.

 به گفته موسوي، براساس بازخوردهايي كه از مركز سنجش‌ افكار سازمان در سال گذشته كرده ايم، پوشش مراسم اربعين با استقبال بسيار بالاي مخاطبان همراه شد به‌ويژه راديو اربعين در داخل ايران؛ اما مهم‌ترين مشكل ما در داخل خود عراق بود كه هماهنگي درون دولتي با آن‌ها با مشكلاتي مواجه شد، لذا امسال از سوي معاونت سياسي سازمان مكاتباتي با مسئولان عراقي صورت گرفته تا موانع درخواستي براي دريافت فركانس و نصب فرستنده‌‌ها در داخل خاك عراق مرتفع شود. اميدواريم امسال اين مشكل برطرف شود تا در انعكاس اخبار خارج از مرزهاي ايران موثرتر باشيم. به هر حال، ما هر سال تلاش مي‌كنيم از تجربه‌هاي سال‌هاي قبل استفاده كنيم تا مراسم اربعين با‌شكوه‌تر اجرا شود و انعكاس خبري پيدا كند. سال گذشته، بيش از يك‌و‌نيم ميليون نفر براي شركت در مراسم اربعين به كربلا عزيمت كردند و پيش‌بيني مي‌شود كه امسال اين تعداد افزايش يابد و رسانه ملي نيز تمام قد و با تمام ظرفيت آمادگي دارد كه اين رسالت را به نحو احسن انجام دهد و در پوشش خبري مراسم سنگ تمام بگذارد.

 **طرح زائر _ خبرنگار

 رئيس كميته اطلاع‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌رساني از ايده جديد و جالبي براي مراسم امسال خبر داد و گفت: يكي از ايده‌هاي جديد كه امسال در پي آن هستيم، طرحي با نام «زائر- خبرنگار» است كه به‌عنوان ظرفيتي جديد از سوي معاونت سياسي براي بازتاب بهتر مراسم اجرا خواهد شد كه پس از مصوب شدن و تأييد قائم مقام سازمان، در كميته اطلاع‌‌‌‌‌‌‌‌رساني آن را ابلاغ خواهيم كرد. در اين طرح، زائران مي‌توانند از طريق فيلم و عكس اخبار مرتبط با اين مراسم را براي ما ارسال كنند تا از آن‌ها استفاده كنيم يا جشنواره‌اي در اين باره برگزار شود. وي درباره بخش مستند نيز اظهار كرد: در سال گذشته، ظرفيت خوبي براي توليد مستند ايجاد شده بود كه امسال تلاش خواهيم كرد با برنامه‌ريزي مناسبي اين مستندها را تا ايام اربعين پخش كنيم. از اوايل ماه صفر اين مستندها در شبكه‌هاي مختلف رسانه ملي پخش خواهد شد.

 **كميته فرهنگي و فرهنگ كربلايي

 در ميان ستاد عالي راه پيمايي اربعين حسيني، بيش‌ترين همكاري و نزديكي صدا‌و‌سيما به‌عنوان كميته اطلاع‌رساني با كميته فرهنگي است كه حجت‌الاسلام احمدي مسئوليت آن را به عهده دارد. وي درباره اين  حركت عظيم اظهار كرد: در اين ماه، حزن و اندوه گام برداشتن در مسير اباعبدالله‌الحسين (ع) اجر و پاداش فراواني دارد كه مي‌طلبد مردم با حضور در هيئت‌هاي حسيني با خلوص نيت گام بردارند. وي ادامه داد: حضور مسلمانان در اربعين حسيني بيان‌كننده وحدت امت اسلام است؛ زيرا اين مهم به رويدادي عظيم مبدل شده و به‌عنوان سرمايه اجتماعي مي‌تواند براي نسل‌هاي بعدي حفظ شود.

 مسئول كميته فرهنگي و آموزشي ستاد مركزي اربعين با بيان اينكه راه پيمايي عظيم اربعين، اقتدار جهان اسلام را به نمايش مي‌گذارد، اضافه كرد: بجاست تمام مسلمانان براي حفظ اين رويداد بزرگ ديني تلاش كنند و با اشاعه فرهنگ عاشورا در بين نسل جوان درس بزرگي از آن بگيرند.

 به گفته احمدي، كميته فرهنگي و آموزشي از طريق همكاري نزديك با صدا‌و‌سيما در كميته اطلاع‌رساني تلاش خواهد كرد تصوير باشكوهي از اين حماسه حسيني براي جهانيان به نمايش بگذارد و تأكيد كرد كه نمايش اين حركت، صرفا يك گزارش خبري و تصويري نيست، بلكه مي‌تواند اين حركت عظيم را به يك فرهنگ تربيتي بدل كند تا بركات معنوي و روحاني آن را به‌ويژه در بين نسل جوان و كساني كه تشنه معارف ائمه هستند شاهد باشيم.

 قطعاًٌ يكي از عواملي كه مي‌تواند به اثرگذاري و بهره‌گيري معنوي از اين راه پيمايي بزرگ منجر شود، اطلاع‌رساني و آگاهي‌بخشي است كه از طريق همكاري دو كميته اطلاع‌رساني و فرهنگي قابل رديابي و تحقق است. احمدي در اين باره گفت: روحانيان و طلاب بايد آداب سفر و زيارت را براي زائران تبيين كنند، چراكه سفر به كربلا در اربعين، آداب و رسوم خاصي دارد كه بايد به آن توجه شود تا سفري پربار و بدون دغدغه تحقق يابد.

 **كربلايي برگرديم

 در پايان، بد نيست كه به جمله زيبا و تأمل برانگيز سيد شهيدان اهل قلم (‌سيد مرتضي آويني) اشاره كنيم كه گفته بود: «كربلا به رفتن نيست، به شدن است؛ كه اگر به رفتن بود شمر هم كربلايي بود.»

 قطعاً تلاش كميته‌هاي مذكور مي‌تواند اين رفتن‌ها را به شدن‌هاي متعالي بدل كند. اينكه آگاهانه قدم در اين مسير بگذاريم و راه پيمايي را با راهنمايي خود اهل بيت به سفري معنوي و روحاني بدل كنيم تا كربلايي شدن سعادت ما شود و يادمان باشد كه "كل يوم عاشورا و كل ارض كربلا".

منبع: پایگاه اطلاع رسانی صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران